काठमाडौं।पाकिस्तानको राजधानी इस्लामावादमा अमेरिका र इरानबीच भएको २१ घण्टा लामो सघन वार्ता कुनै ठोस सहमति बिना नै टुङ्गिएको छ।
आइतबार सञ्चारकर्मीहरूसँग कुरा गर्दै अमेरिकी उपराष्ट्रपति जेडी भान्सले वार्तामा कैयौँ गम्भीर छलफलहरू भए पनि अन्ततः कुनै निष्कर्ष निस्कन नसकेको जानकारी दिए।
अमेरिकी उपराष्ट्रपति जेडी भान्सले पाकिस्तानमा म्याराथन वार्तापछि इरानसँग कुनै सम्झौता नभएको बताए। इरानले आणविक हतियार त्याग्न प्रतिबद्ध नहुने भान्सले बताए। अमेरिकी वार्ताकारहरूले आफ्नो अन्तिम र उत्तम प्रस्तावू दिएका थिए, तर तेहरानले सम्झौताको लागि अमेरिकाको सर्तहरू स्वीकार गर्न अस्वीकार गरेको उनले बताए।
उनले अमेरिकाले आफ्ना अडान र लचिलो हुन सक्ने विषयहरू स्पष्ट रूपमा राखेको भए पनि इरानले अमेरिकी सर्तहरू स्वीकार नगरेको बताए। भान्सका अनुसार यो सम्झौता हुन नसक्नु अमेरिकाको तुलनामा इरानका लागि धेरै नराम्रो खबर हो।
वार्ताको क्रममा अमेरिकी टोलीले इरानसँग आणविक हतियार निर्माण नगर्ने र त्यसका लागि आवश्यक प्रविधि तथा उपकरणहरू नजुटाइने कुरामा स्पष्ट प्रतिबद्धता खोजेको थियो।
उपराष्ट्रपति भान्सले आफूहरू वार्तामा निकै लचिलो बनेको दाबी गर्दै अब इरानका अगाडि अमेरिकाको अन्तिम र उत्तम प्रस्ताव छाडेर स्वदेश फर्कन लागेको बताए।
यो वार्ता अवधिभर अमेरिकी टोलीले राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पका साथै विदेशमन्त्री मार्को रुबियो, रक्षा मन्त्री पिट हेगसेथ, र अर्थमन्त्री स्कट बेसेन्ट लगायतका उच्च अधिकारीहरूसँग निरन्तर संवाद र समन्वय गरिरहेको थियो।
यता तेहरानको हाल अर्को चरणको वार्ताको कुनै योजना नभएको त्यहाँको सरकारी सञ्चारमाध्यमले रिपोर्ट गरेका छन्। इरानमा, वार्ता असफल हुनुको दोष अमेरिकाको अत्यधिक मागलाई लगाइएको छ।
इरानी विदेश मन्त्रालयका प्रवक्ता इस्माइल बघईले वार्ताहरू “सघन” भए पनि त्यसको “सफलता” अर्को पक्षको “गम्भीरता एवं असल नियतमा निर्भर गर्ने” बताएका छन्।
उनले “अत्यधिक माग तथा नाजायज आग्रहहरू” नगर्न तथा इरानका “वैध अधिकार एवं स्वार्थहरू स्वीकार्न” वाशिङ्गटनलाई आग्रह समेत गरे।
होर्मुज जलमार्ग, इरानको पारमाणविक कार्यक्रम, “इरानमा युद्धको पूर्णतः अन्त्य” लगायतका विषयमा आफूहरूले छलफल गरेको उनले बताए।
केही दिनअघि दुई साताका लागि युद्धविराम गर्न सहमत भएका अमेरिका र इरानबीच पाकिस्तानको मध्यस्थतामा शान्तिवार्ता भएको हो।
छ हप्ता लामो युद्ध अन्त्य गर्ने प्रयासमा दुवै देशका प्रतिनिधिमण्डल सन् १९७९ को इस्लामिक क्रान्तिपछि पहिलो पटक उच्चस्तरीय वार्ता गर्न पाकिस्तानको राजधानी इस्लामाबाद पुगेका थिए।
इरानका सभामुख समेत रहेका इरानी वार्ता टोलीका नेता मोहम्मद बाकर कलिबाफले वाशिङ्टनले सही सम्झौता प्रस्ताव गरेमा र इरानको अधिकार सुनिश्चित गरेमा तेहरान सहमतिका लागि तयार रहेको बताएका थिए।
यसैबीच, इरानी विदेश मन्त्रालयलाई उद्धृत गर्दै सिएनएनले जनाएअनुसार यो म्याराथन वार्तामा मुख्य रूपमा स्ट्रेट अफ हर्मुजको सुरक्षा र इरानको आणविक कार्यक्रमका विषयहरू समेटिएका थिए।
अमेरिकाले इरानको सर्त स्वीकार्ने तत्परता नदेखाएको कारण वार्ता गतिरोधमा फसेको बताइएको छ। अहिलेलाई अमेरिकाले आफ्नो प्रस्ताव इरानको हातमा छाडेको छ र अब इरानले त्यसलाई स्वीकार गर्छ वा गर्दैन भन्ने कुराले आगामी रणनीतिक बाटो तय गर्ने देखिन्छ।


