एनसेल बन्यो डाटा सेन्टर र क्लाउड सेवा प्रदायकमा सूचीकृत हुने पहिलो कम्पनी

काठमाडौँ-  एनसेल डाटा सेन्टर र क्लाउड सेवा प्रदायकका रुपमा सूचीकृत हुने पहिलो नेपाली कम्पनी बनेको छ। सूचना प्रविधि विभागले हिजो आइतबार एनसेललाई डाटा सेन्टर सेवा प्रदायक र क्लाउड सेवा प्रदायकका रुपमा सूचीकृत गरेको हो।

सूचना प्रविधि विभागले डाटा सेन्टर तथा क्लाउड सेवा (सञ्चालन तथा व्यवस्थापन) निर्देशिका २०८१ मा भएको कानुनी व्यवस्था बमोजिम एनसेललाई सूचीकृत गरिएको जनाएको छ। विभागका अनुसार कम्पनीको प्रत्यक्ष निरीक्षण तथा कम्पनीबाट पेश भएको निवेदन तथा कागजातको अध्ययन गर्दा कम्पनीले तोकेको सञ्चालन मापढण्ड तथा सुरक्षा अनुशरण गरेको देखिएकोले सूचीकृत गरिएको हो।

डाटा सेन्टर र क्लाउड सेवा सञ्चालनका लागि छुट्टाछुट्टै सूचीकृत हुनुपर्ने निर्देशिकाको व्यवस्था बमोजिम एनसेलले आफूलाई यी दुवै सेवाका लागि छुट्टाछुट्टै सुचिकरण गराएको छ। सो सुचिकरणसँगै एनसेलले अब नयाँ कानुनी व्यवस्था अनुसार डाटा सेन्टर र क्लाउड सेवा सहजै प्रदान गर्न सक्नेछ।

निर्देशिका अनुसार सञ्चालनमा रहेका डाटा सेन्टर र क्लाउड सेवा प्रदायकले ६ महिनाभित्रै विभागमा सूचीकृत भइसक्नुपर्ने प्रावधान रहेको थियो। एनसेलले सो अवधि भन्दा पहिला नै आफूलाई सूचीकृत गराएको हो।

सञ्चार तथा सूचना मन्त्री पृथ्वी सुब्बा गुरुङले २०८१ माघ १५ गते यो निर्देशिका स्वीकृत गरेपछि कार्यान्वयनमा आएको थियो। सूचना प्रविधि पूर्वाधारको विकास बिना प्रविधि क्षेत्रमा अपेक्षाअनुसार लाभ लिन नसकिने भएकोले पूर्वाधारको सुदृढीकरणलाई उनले जोड दिदै आएका छन्। निर्देशिकाले सेवा प्रदायकहरूको लागि सुरक्षा, गोपनीयता र पूर्वाधार लगायतका महत्वपूर्ण क्षेत्रहरूमा नियमहरू निर्धारण गरेको छ।

हाल एनसेलको ललितपुर, नख्खुमा बैंक, सरकारी निकाय र ठूला व्यावसायिक संस्थाले प्रयोग गर्न मिल्ने टियर थ्री डाटा सेन्टर सञ्चालनमा रहेको छ। त्यसैगरी एनसेलले पोखरा र हेटौडामा गरी दुई डिजास्टर रिकभरी डाटा सेन्टरहरु सञ्चालन गर्दै आएको छ।

साइबर सुरक्षा, डेटा गोपनीयतालाई उच्च प्राथमिकतामा राख्दै अन्तर्राष्ट्रिय मापदण्डहरू अनुसार काम गर्दै आएकोले सुचिकरणको प्रक्रिया सहज भएको एनसेलले जनाएको छ। कम्पनीका अनुसार सूचना प्रविधिको विकाससँगै डाटा सेन्टर र क्लाउडको बजार बढिरहेको हालको अवस्थामा यी सुचिकरणले कम्पनीलाई र सेवाग्राहीलाई ठूलो महत्व राख्नेछ।

नेपाल राष्ट्र बैंकले गत फागुनमा ल्याएको नयाँ प्रावधान अनुसार पनि अब भुक्तानी सेवा प्रदायक संस्थाहरूले सूचना प्रविधि विभागमा सूचीकृत भएको डाटा सेन्टरमा मात्र डाटा भण्डारण गर्नुपर्ने नियम रहेको छ। डिजिटल वित्तीय प्रणालीमा साइबर जोखिम न्यूनीकरणका लागि भुक्तानी प्रणालीसम्बन्धी एकीकृत निर्देशन–२०८० मा संशोधन गर्दै केन्द्रिय बैंकले यो नियम लागु गरेको थियो।

सरकारले सूचना प्रविधि प्रणालीलाई भरपर्दो, सुरक्षित एवं प्रभावकारी रूपमा सञ्चालन गर्न निर्देशिका जारी गरेको थियो। विभागका अनुसार देशमा संचालनमा रहेका सबै डाटा सेन्टर र क्लाउड सेवा प्रदायकहरुका लागि सुचिकरण अनिवार्य रहेको छ। सूचीकरणले यस क्षेत्रको नियमन, पारदर्शिता र साइबर सुरक्षालाई थप प्रभावकारी बनाउने अपेक्षा गरिएको छ।

निर्देशिका जारी भएपछि एनसेलले डाटा सेन्टर र क्लाउड सेवा सञ्चालन गर्न आवश्यक प्रक्रिया पुर्याई निवेदन दिएको थियो। सूचीकृत गर्ने प्रक्रियाका क्रममा विभागले आगलागी सुरक्षाको सुनिश्चितता, संस्थाको सुरक्षा र गोपनीयता नीति, बिजनेस कन्टिन्युटी प्लान, डेटा सेन्टरको टियर, आईपी पुल लगायतका कागजात तथा विवरणहरुको अध्ययन गरेको थियो।