काठमाडौँ: भैरहवामा ४ अर्ब २० करोड रुपैयाँभन्दा बढी लगानीमा निर्माण भइरहेको २०० शय्याको अत्याधुनिक अस्पताल बन्दैछ। ‘एडभान्स इन्टरनेसनल हस्पिटल’ को पूर्वाधार निर्माण अन्तिम चरणमा पुगेको छ। अस्पतालले आगामी पुसदेखि सेवा सुरु गर्ने लक्ष्य राखेको छ।
पछिल्ला वर्ष अर्बौं रुपैयाँ लगानीमा बहुविशेषज्ञता अस्पताल खुल्ने क्रम बढ्दो छ। हाल एक दर्जन बढी अर्बौंं रुपैयाँ लगानीका यस्ता ठूला अस्पताल निर्माणका चरणमा रहेका छन् भने केहीले क्षमता विस्तार गरेर मल्टिस्पेसियालिटीमा रूपान्तरण गरिरहेका छन्। राम्रो आम्दानीको संभावना बढेसँगै अस्पतालमा बैंक तथा वित्तीय संस्थाको पनि लगानी बढिरहेको छ।
नेपालगञ्ज मेडिकल कलेज, सञ्जिविनी नर्सिङ कलेज र सिटी अस्पतालका सञ्चालहरूले ‘एडभान्स इन्टरनेसनल हस्पिटल’ निर्माण गरिरहेका हुन्।
अस्पतालमा ६९ प्रतिशत ऋणको हिस्सा रहेको छ। बाँकी २९ प्रतिशत संस्थापकहरूको स्वपुँजी (इक्विटी) हुने गरी लगानी संरचना बनाइएको छ। अस्पतालले २ अर्ब ९५ करोड रुपैयाँ ऋणबाट जुटाएको छ।
बाँकी संस्थापकहरूको लगानी रहेको छ। अस्पताल परियोजना लक्षित समयसीमाभन्दा १.५ वर्ष पछाडि रहेको छ। निर्माणमा भएको ढिलाइले २२ प्रतिशत लागत बढेको छ। संशोधित परियोजना लागत बढेर ४ अर्ब २० करोड ६० लाख रुपैयाँ पुगेको हो।
यस्तै क्षमता १५० बाट २०० शैयामा वृद्धि हुनुका साथै अन्य आकस्मिक सिभिल संरचनाहरू थपिएकाले लागत पनि बढेको छ। अस्पतालको प्रति बेड लागत २ करोड १० लाख रुपैयाँ छ।
हालसम्म अस्पतालको ७३ प्रतिशत वित्तीय प्रगति भएको एडभान्सले जनाएको छ। पूर्वाधार निर्माण अन्तिम चरणमा पुगेको छ। एडभान्सको मुख्य चिकित्सा उपकरणहरूको खरिद प्रक्रिया पनि सम्पन्न भइसकेको छ। अस्पताल आगामी पुससम्म सञ्चालनमा ल्याउने योजना छ।
चिकित्सा, विद्युतीय, प्लम्बिङ र अग्नि नियन्त्रण सम्बन्धी तथा आन्तरिक सजावट (इन्टेरियर डिजाइन) का कार्य ९२ प्रतिशत सम्पन्न भएका छन्। सन् २०२६ को मध्य–जुलाईसम्ममा, आवश्यक कुल पुँजीको करिब ७० प्रतिशत रकम दुई संस्थापकहरूद्वारा जुटाइसकिएको छ।
बाँकी आवश्यक लगानी, साथै लागत वा समय सीमामा हुन सक्ने सम्भावित वृद्धिले गर्दा संस्थापकहरूबाट थप सहयोगको आवश्यकता पर्न सक्छ।
भैरहवा क्षेत्रमा आकार र सुविधाका हिसाबले आफ्नो प्रकारको पहिलो अस्पतालका रूपमा स्थापित हुनुले यस अस्पतालको सेवा माग सम्भावनालाई टेवा पुर्याएको छ। यसका साथै, यसको अनुकूल अवस्थिति, उच्च जनघनत्व र सेवा पहुँचको फराकिलो दायराले मागको सम्भावनालाई अझ सुदृढ बनाएको छ।
भैरहवा क्षेत्रको स्वास्थ्य सेवा उद्योग छरिएको अवस्थामा छ। जहाँ सानादेखि मझौला स्तरका धेरै सेवा प्रदायकहरू सक्रिय छन्।
यसले उक्त क्षेत्रका लागि प्रस्ताव गरिएको प्रिमियम मूल्य निर्धारणमा लक्षित बिरामीहरूको संख्या कायम राख्न, राजधानी बाहिर अवस्थित हुनु र स्वास्थ्य सेवा क्षेत्रमा बढ्दो प्रतिस्पर्धाका कारण, दक्ष चिकित्सक (विशेष गरी डाक्टर वा परामर्शदाता) लाई भित्र्याउनु र उनीहरूलाई टिकाइराख्नु एक प्रमुख चुनौती बन्न सक्छ। यसबाहेक, यो परियोजनामा महत्त्वपूर्ण नियामक जोखिमहरू पनि छन्।
किनकि अस्पताल सञ्चालनका लागि आवश्यक स्वीकृतिहरू प्रायः परियोजना सम्पन्न भइसकेपछि मात्र प्राप्त हुन्छन्। ती स्वीकृतिहरू सम्बन्धित मन्त्रालयले तोकेबमोजिम पूर्वाधार वा सुविधाहरू पर्याप्त छन वा छैनन् भन्ने कुरामा निर्भर रहन्छन्।


