ताप्लेजुङ: ‘कालो सुन’ नामले परिचित अलैँचीको बजार मूल्य यस वर्ष पनि उच्च रहेको छ। नयाँ अलैँची बजारमा आउन थालेसँगै मूल्य राम्रो पाएपछि किसान उत्साहित भएका छन्।
ताप्लेजुङको सदरमुकाम फुङ्लिङ बजारमा बिहीबार अलैँची प्रतिमन (४० किलोग्राम) ९६ हजार रुपैयाँमा कारोबार भइरहेको छ।
अलैँचीको मूल्य राम्रो भएपछि किसानहरू बगानमा पुगेर टिपाइमा व्यस्त हुन थालेका छन्। विशेषगरी बेँसी क्षेत्रका किसानले अलैँची टिप्न सुरु गरेका छन्। फुङ्लिङ नगरपालिका–९ का किसान सुवास भण्डारीका अनुसार अलैँची टिप्ने समय सुरु भएसँगै किसानहरू बगानमै व्यस्त हुन थालेका छन्।
ताप्लेजुङमा साउनको तेस्रो सातादेखि मंसिरसम्म अलैँची टिप्ने गरिन्छ। पछिल्ला दुई वर्षदेखि बजार मूल्य राम्रो रहेकाले किसानहरू अलैँची टिपाइमा उत्साहित भएर लागेको मैवाखोला गाउँपालिकाका किसान सूर्य लिम्बूले बताए।
अलैँची टिपाइ बेँसी क्षेत्रबाट सुरु भएर क्रमशः लेकाली क्षेत्रमा सर्दै जाने गर्छ। अहिले मैवाखोला क्षेत्रका खाते, फुङ्लिङ नगरपालिका–हाङदेवा र आठराई त्रिवेणी गाउँपालिका–चाँगेसहितका बेँसी क्षेत्रमा अलैँची टिपाइ सुरु भएको छ।
टिपेको अलैँची बगानमै बनाइएका भट्टीमा सुकाउने गरिन्छ। अलैँची ताप्लेजुङको प्रमुख नगदेबाली हो। अन्तर्राष्ट्रिय बजारको मूल्यका आधारमा नेपाली बजारमा समेत अलैँचीको मूल्य निर्धारण हुने भएकाले यसको मूल्यमा समयअनुसार घटबढ हुने स्थानीय व्यवसायी बताउँछन्।
ताप्लेजुङका नौ स्थानीय तहमध्ये फक्ताङलुङ गाउँपालिका–७ ओलाङचुङगोलाबाहेक जिल्लाका अधिकांश वडामा किसानले व्यावसायिक रूपमा अलैँची खेती गर्दै आएका छन्। हाल जिल्लामा करिब ४ हजार ४५० हेक्टर क्षेत्रफलमा अलैँची खेती भइरहेको छ।
कोशी प्रदेशमा भने ७ हजार ५०० हेक्टरभन्दा बढी क्षेत्रफलमा अलैँची खेती हुँदै आएको तथ्यांक छ। नेपालमा उत्पादित अलैँचीको करिब ९० प्रतिशत निर्यात हुने गरेको छ। नेपालबाट भारत निर्यात भएको अलैँची त्यहाँबाट प्रशोधन तथा ब्रान्डिङ भएर विश्व बजारमा पुग्ने गरेको छ।
