आईपीएलअघि आरसीबी र राजस्थान ४ खर्ब ५६ अर्बमा बिक्री, अब स्वामित्व कसको?

काठमाडौँ: इन्डियन प्रिमियर लिग (आईपीएल)अघि दुई फ्रेन्चाइज रोयल च्यालेन्जर्स बेंगलुरु (आरसीबी) र राजस्थान रोयल्सको स्वामित्व हस्तान्तरण भएको छ। दुई फ्रेन्चाइज ठूलो रकममा बिक्री भएका हुन्। भारतीय सञ्चारमाध्यमका अनुसार आरसीबी र राजस्थान ४ खर्ब ५६ अर्ब ९४ करोड नेपाली रुपैयाँमा बिक्री भएका हुन्।

भारतीय र विदेशी व्यापारिक संस्थाहरू सम्मिलित एक व्यापारिक समूह कन्सोर्टियमले रोयल च्यालेन्जर्स बेंगलुरु (आरसीबी) को पूर्ण स्वामित्व १.७८ अर्ब डलर (नेपाली २ खर्ब ३८ अर्ब ५२ करोड रुपैयाँ) मा खरिद गरेको छ। यो इन्डियन प्रिमियर लिग (आईपीएल) को इतिहासकै सबैभन्दा महँगो सम्झौतामध्ये एक हो।

यो नगद सम्झौताको घोषणा आरसीबीका वर्तमान सञ्चालक युनाइटेड स्पिरिट्स लिमिटेडले गरेको हो, जसले आईपीएल र महिला प्रिमियर लिग (डब्लूपीएल) दुवै टोलीहरूको स्वामित्व राख्दै आएको थियो। यस कन्सोर्टियममा आदित्य बिरला ग्रुप, टाइम्स अफ इन्डिया ग्रुप, बोल्ट भेन्चर्स र ब्ल्याकस्टोनको बीएक्सपीई समावेश छन्।

कन्सोर्टियमले औपचारिक रूपमा जिम्मेवारी सम्हाल्नुअघि यो सम्झौतालाई भारतीय क्रिकेट नियन्त्रण बोर्ड (बीसीसीआई) र भारतीय प्रतिस्पर्धा आयोग (सीसीआई) ले अनुमोदन गर्नुपर्नेछ।

अर्को एक ठूलो कारोबारमा, कल सोमानीको नेतृत्वमा रहेको कन्सोर्टियमले मंगलबार राजस्थान रोयल्सलाई १.६३ अर्ब डलर (नेपाली २ खर्ब १८ अर्ब ४२ करोड) मा खरिद गरेको छ। यो आईपीएल इतिहासकै दोस्रो महँगो बिक्री हो। यो सम्झौता आईपीएल २०२६ पछि लागू हुनेछ।

सन् २०२१ देखि राजस्थान रोयल्समा लगानीकर्ताका रूपमा रहेका सोमानीलाई अमेरिकी व्यवसायी रोब वाल्टन र ह्याम्प परिवारको समर्थन रहेको छ।

यी दुई सम्झौताको व्यापकता यस तथ्यबाट प्रस्ट हुन्छ कि दुवै टोलीको छुट्टाछुट्टै मूल्य, सन् २०२१ मा बीसीसीआईले लखनउ सुपर जायन्ट्स र गुजरात टाइटन्स बिक्री गर्दाको संयुक्त मूल्य (१२,७१५ करोड भारु) भन्दा बढी छ।

उनको लिंक्डइन प्रोफाइल अनुसार, कल सोमानी अमेरिकामा आधारित उद्यमी हुन् जसको एड-टेक (शिक्षा प्रविधि), आर्टिफिसियल इन्टेलिजेन्स (एआई), खेलकुद प्रविधि र डाटा गोपनीयताको क्षेत्रमा १५ वर्षभन्दा बढीको अनुभव छ।

एरिजोनाको स्कट्सडेलमा बस्ने उनी इन्ट्राएज र ट्रुयो जस्ता उपक्रमका संस्थापक हुन् र आर्टिफिसियल इन्टेलिजेन्स सुशासन पहलहरूमा संलग्न छन्। राजस्थान रोयल्सका अलावा, सोमानी मोटर सिटी गल्फ क्लबका सह-सञ्चालक र टीजीएल गल्फ लिग एवं टीआरएमडब्लु स्पोर्ट्सका प्रारम्भिक लगानीकर्ता पनि हुन्।

बेंगलुरु फ्रान्चाइजी सन् २००८ मा आईपीएल सुरु हुँदाका सुरुवाती आठ टोलीहरूमध्ये एक थियो। त्यतिबेला यो दोस्रो महँगो टोली थियो, जसलाई विजय माल्याको स्वामित्वमा रहेको युनाइटेड ब्रुअरीज ग्रुपले ११.१६ करोड डलरमा खरिद गरेको थियो।

मार्च २८ बाट सुरु हुने नयाँ आईपीएल सिजनअघि यी दुई कारोबारहरू खेल मैदान बाहिरका सबैभन्दा ठूला घटनाका रूपमा देखा परेका छन्।