एमाले-कांग्रेसले मागे उपसभामुखको राजीनामा, प्रतिवादको मुडमा रास्वपा-माओवादी

काठमाडौँ- नेकपा(एमाले)का सांसद तथा प्रमुख सचेतक रहिसकेका पदम गिरीले संसद्को गरिमालाई बचाउनका लागि उपसभामुख इन्दिरा रानाले पदबाट राजीनामा दिनुपर्ने बताएका छन्।

मंगलबार प्रतिनिधि सभा बैठकको विशेष समयमा बोल्दै सांसद गिरीले उपसभामुख रानाले संसद बाहिरका व्यक्तिहरूलाई अमेरिका लान आफ्नो लेटरप्याड प्रयोग गरी दूतावासमा पत्र लेख्नुले संसद्को गरिमामा आँच पुगेको बताए। उनले उपसभामुखको कदमले सांसदहरूको शिर निहुराएको र लज्जित बनाएको बताए।

उनले उपसभामुखले पदीय मर्यादा अनुरूप काम गर्न नसकेको भन्दै पदबाट राजीनामा दिन आग्रह गरे। उनले उपसभामुखले संसद्को मर्यादा र गरिमालाई कायम राख्न नसकेको बताए। संसद्को मर्यादा कायम राख्नका लागि उपसभामुखको राजीनामा आउनुपर्ने उनको भनाइ छ।

‘उपसभामुखले यो संसद्को गरिमालाई बचाउनका निम्ति पनि उनले आफ्नो पदबाट राजीनामा दिएर मार्ग प्रशस्त गर्दा यो संसद्को गरिमा उचो हुन्छ,’ उनले भने, ‘सिंगो संसद्को मर्यादाको निम्ति उनले यो कदम चाल्नुपर्छ।’

उनले उपसभामुखले निकास दिनुहोला भन्ने सोचेर अहिलेसम्म बाटो हेरेको तर अहिलेसम्म कुनै सम्बोधन नभएपछि यो विषय संसद्भित्र प्रवेश गरेको बताए।

‘उपसभामुखले वैदेशिक रोजगारी व्यवसायीहरूको मिलेमतोमा संसद्बाहिरका ४-५ जना मान्छेहरुलाई कार्यक्रममा जानका निम्ति दूतावासमा पत्र लेखेर दूतावास धाउने कुराले यो सिंगो संसद्को गरिमामा आँच आएको छ कि छैन?,’ उनको भनाइ थियो, ‘३-४ महिनाको अवधिमा सोच्नुहोला। उहाँ आबद्ध रहेको दलसँग पनि बसेर छलफल गर्नुहोला र यसपछि निकास दिनुहोला भन्ने हामीलाई लागेको थियो। आज यत्तिका समयसम्म हामीले हेर्‍यौँ। यसमा कुनै पनि कदम नचालेपछि स्वाभाविक रूपमा यो बाहिर चासोको विषय बन्यो।’

नेकपा एमालेका सांसद गोकुल बास्कोटाले राजीनामा दिन उपसभामुखलाई सुझाव दिए। प्रतिनिधिसभाको मंगलबार बसेको बैठकमा विशेष समय लिएर बोल्दै यति धेरै प्रश्न उठेपछि राजीनामा दिएर सबैलाई जवाफ दिन सुझाव दिएका हुन्।

विगतमा आफूमाथि प्रश्न उठेपछि मन्त्रीबाट राजीनामा दिएको स्मरण गर्दै उनले भने, उपसभामुखज्यूलाई सुझाव छ, यत्रो प्रश्न उठेको छ भने उहाँले आफ्नो पदबाट मार्गप्रस्तस्त गरे के बिग्रन्छ ?’ दोषी हो वा होइन कानुन वा कुनै छानबिन भए त्यसले देखाउने उनले बताए।

नेपाली कांग्रेसका सभापति शेरबहादुर देउवाले उपसभामुख इन्दिरा रानाबारे पार्टीको धारणा बनाउन पदाधिकारी र पूर्वपदाधिकारीलाई छलफलमा बोलाएका छन्। बुधबार बिहान देउवाले आफ्नै निवास बूढानीलकण्ठमा बैठक बोलाएका छन्।

सोमबार साँझ प्रधानमन्त्रीको सरकारी निवास बालुवाटारमा बसेको बैठकमा उपसभामुख रानालाई हटाउनेबारे छलफल भएको थियो। देउवाले सोही विषयमा पार्टीका नेताहरुको धारणा बुझ्न बैठक बोलाएका एक नेताले बताए। कांग्रेसले यसअघि पनि उपसभामुखको राजीनामा माग गरिसकेको छ।

उपसभामुख इन्दिरा राना मगरलाई पदबाट हटाए प्रमुख प्रतिपक्ष दल नेकपा माओवादी केन्द्रले प्रतिवाद गर्ने बताएको छ।

प्रतिनिधि सभाको बैठकमा बोल्दै माओवादीका प्रमुख सचेतक हितराज पाण्डेले उपसभामुख रानालाई हटाउन खोजे माओवादीले तीव्र प्रतिवाद गर्ने चेतावनी दिए।

‘उपसभामुख इन्दिरा रानालाई पदबाट हटाउने कुरा मिडियामा हेरियो,’ उनले भने, ‘यदि यो सत्य हो भने हाम्रो दल त्यसरी हटाउने कुराको तीव्र प्रतिवाद गर्छ। विरोध गर्छ, यस विषयमा स्पष्ट पार्न सभामुखमार्फत् अनुरोध गर्दछु।

माओवादीका सांसद हितबहादुर तामाङले उपसभामुखलाई हटाउने कुरा स्वीकार्य नहुने बताएका थिए।

माओवादीकै अर्का सांसद सूर्यमान तामाङले पनि उपसभामुखमाथि नैतिकताको प्रश्न उठाउनुअघि नक्कली भुटानी शरणार्थी प्रकरणलाई पनि हेर्न सरकारलाई सुझाएका थिए।

सत्ता गठबन्धनले उपसभामुख इन्दिरा रानालाई हटाउन प्रस्ताव लैजाने तयारी गरेपछि राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टीले आपत्ति जनाएको छ।

प्रतिनिधिसभाको बैठकमा बोल्दै रास्वपा प्रमुख सचेतकसमेत रहेका सन्तोष परियारले उसभामुखलाई हटाउने प्रस्ताव लैजाने कुरा लोकतन्त्रमा मान्य नहुने बताए।

‘एउटा सम्मानित पदलाई संवैधानिक परिषद्‍मा आफ्नो बहुमत पुग्दैन भन्ने नाममा लोकतन्त्रका लागि लडेका आफूलाई मसिहा भन्ने राजनीतिक दलहरू उपसभामुखलाई हटाउने सल्लाह गर्दै हुनुहुन्छ,’ उनले भने, ‘रास्वपाले एउटा राजनीतिक मुद्दा गुमाउला, एउटा सम्मानित पद गुमाउला तर लोकतन्त्रको लागि रास्वपा सधैँ लड्नेछ।’

लोकतन्त्रमाथि धावा नबोल्न आग्रह गर्दै आज सहज भएपनि भोलि आफैंलाई अफ्ठ्यारोमा पर्न सक्ने भएकाले सचेत रहन आग्रह गरे।

लोकतन्त्रलाई सल्लाह गरेर मार्न खाजे जनता प्रतिवादमा सडकमा आउने चेतावनी दिए।