जाजरकोट- डोल्पाको सदरमुकाम दुनैबाट एक दिन पैदल यात्रा गरी फोक्सुण्डो ताल पुग्न सकिन्छ। ताल पुग्नका लागि आधा दर्जन काठको जीर्ण पुलमार्फत खोला तर्नुपर्छ।
जीर्ण ती काठका लाप्काबाट बनेका पुलमाथि आवतजावत गर्दा दुर्घटनाको जोखिम रहेको नलगाड नगरपालिका–८ हल्चौरका रामप्रसाद खत्रीले बताए।
खोलामा पक्की पुल निर्माण गरी पदमार्गसमेत भरपर्दो भएमा आन्तरिक तथा बाह्य पर्यटकलाई सजिलो हुने सरोकारवालाको भनाइ छ।
फोक्सुण्डो ताल शे–फोक्सुण्डो गाउँपालिका वडा नं ८ रिग्मोगाउँ नजिकै रहेको छ। समुद्री सतहबाट ३ हजार ६ सय मिटर उचाइमा रहेको फोक्सुण्डो ताल ४.९४ वर्गकिलोमिटर क्षेत्रफलमा फैलिएको छ।
सन् २००४ मा जल तथा मौसम विज्ञान विभागले गरेको अध्ययनमा यो तालको अधिकतम गहिराइ १४५ मिटर (४७६ फिट) रहेको पाइएको थियो। सन् २००७ सेप्टेम्बरमा फोक्सुन्डो ताललाई रामसार क्षेत्रमा सूचीकृत गरिएको हो।
दिनमा मौसमअनुसार पटक–पटक रङ परिवर्तन गर्ने यस ताल अङ्ग्रेजी वाई आकारमा फैलिएको छ भने अर्को विशेषता मानव अङ्ग फोक्सोजस्तो पनि देखिने बताइन्छ।
फोक्सुण्डो ताल, शे–फोक्सुण्डो राष्ट्रिय निकुञ्ज, फोक्सुण्डो झरनालगायत माथिल्लो डोल्पा सुलिगाडबाट माथि पैदलमार्ग प्रयोग गर्नुपर्ने हुन्छ।
डोल्पाका अधिकांश खोलानालामा झोलुङ्गे पुल निर्माण जारी रहे पनि सुलिगाडबाट फोक्सुण्डोसम्मको पैदलमार्गमा काठेपुलले नै यहाँ आउने सबै नागरिकलाई तालसम्म पुग्न सहयोग पुग्दै आएको छ।
सुलिगाडबाट फोक्सुण्डो तालसम्मको पैदलमार्गमा स्थानीय र पर्यटकका लागि आवतजावतमा सहज होस् भनी झोलुङ्गे पुल निर्माण गरिएता पनि परम्परागत काठेपुल पनि संरक्षण गर्नुपर्ने आवश्यक रहेको शे–फोक्सुण्डो गाउँपालिका वडा नं ८ का वडाध्यक्ष निमा लामाले बताए।
पर्यटकीय पदमार्ग भएको हुँदा पर्यटकलाई आकर्षित गर्नका लागि पनि काठेपुल संंरक्षणमा सरोकारवाला निकायले जोड दिनुपर्ने आवश्यक रहेको उनको भनाइ छ।
पदमार्गका बीच–बीचमा होटल तथा अन्य सुविधा भएमा आन्तरिक तथा बाह्य पर्यटकलाई सहयोग पुग्ने अपेक्षा गरिएको छ।
वर्षायाममा केही काठेपुल तथा लाप्का भत्किएको र बाटामा समस्या आएका ठाउँमा मर्मत गरी सहजता ल्याउन सके अझै सजिलो हुने सरोकारवाला बताउँछन्।


