रवि लामिछानेतिरै सोझियो भिजिट भिसा प्रकरण

काठमाडौँ- भिजिट भिसामा दिनहुँ चर्को रकम घुसका रूपमा असुली हुने गरेको भन्दै छानबिन माग गरिरहेको रास्वपामाथि नै फेरि सोही प्रश्न सोझिएको छ। यही विषयलाई देखाएर जेठ १३ गतेयता निरन्तर संसदमा अवरोध गर्दै आएको रास्वपाका सभापति रवि लामिछानेमाथि नै यो प्रकरणको प्रश्न खडा भएको भएको छ।

रवि लामिछाने पनि भिजिट भिसामा अमेरिका गएर उतैको नागरिकता र पासपोर्ट बनाएका थिए। पछि राजनीतिमा आएर सांसद बनिसक्दा पनि उनीसँगो नेपाल र अमेरिकाको नागरिकता थियो। अझसम्म पनि उनको पासपोर्टको विषय टुंगो लागेको छैन।

यसरी पूर्वगृहमन्त्रीसमेत रहेका लामिछानेमाथि नै प्रश्न उठाउने काम भने हालका गृहमन्त्री रमेश लेखकले गरेका हुन्। लामिछाने भिजिट भिषामा अमेरिका गएका हुन् कि होइनन् भन्ने प्रश्नको उत्तर रास्वपाले दिनुपर्ने उनको भनाइ छ। बुधबार प्रतिनिधिसभा बैठकमा सांसदहरुले उठाएका प्रश्नको जवाफ दिँदै उनले रास्वपालाई यस्तो प्रश्न गरेका हुन्।

रास्वपा सांसद सोबिता गौतमले मंगलवार प्रतिनिधि सभाको बैठकमा प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओलीको स्पेन भ्रमणमा गएका केही व्यक्ति नफर्किएको भन्दै संसदमा प्रश्न उठाएकी थिइन्। यसपछि उक्त विषयमा उत्तर दिँदै गृहमन्त्री लेखकले रविका कुरा उप्काइदिएका हुन्।

‘माननीय रवि लामिछानेजी, जो सम्मानित सदनको सदस्य पनि रहनुभएको थियो, अहिले एउटा परिस्थिति छ। उहाँ कुनै समय संयुक्त राज्य अमेरिकामा भिजिटरको रुपमा जानुभएको थियो भन्ने सुनेको छु। भिजिटरको रुपमा जाने भनेको भिजिट भिसा नै हो। मैले जान्न खोजेको के हो भने उहाँ भिजिटरको रुपमा अमेरिका जानुभएको हो कि होइन?’

लामिछाने भिजिट भिसा वा भिजिटर अथवा निश्चित केही समय अर्को देश बसेर फर्केर आएको भिसामा गएको होइन भने के भिसामा गएका थिए जानकारी दिन पनि उनले रास्वपासँग उत्तर माग गरे। ‘यदि अनि भिजिट भिसामै गएर त्यसै देशको नागरिकता लिएर बस्न पाइन्छ कि पाइँदैन? त्यो भिजिट भिसाको दुरुपयोग हो कि होइन?’

गृहमन्त्री लेखकले भिजिट भिसा दुरुपयोग गर्ने पार्टीको नेताका कार्यकर्ताले अर्कोलाई धेरै ज्यादा नैतिकताको प्रश्न पढाउन उचित नहुने धारणा राखे। ‘नैतिकताको प्रश्न अरुबाट अपेक्षा गर्ने हो कि आफूबाट प्रारम्भ गर्ने? यति कुरा मैले आजसम्म भनेको थिइनँ। तर साथीहरु अलि गर्न नहुनेतिर लाग्नुभा छ,’ उनले भने।

बुधवारको बैठकमा एमाले सचेतक सुनिता बरालले प्रधानमन्त्रीको स्पेन भ्रमणबारे अपवाह फैलाउने काम भएको भन्दै आपत्ति जनाएकी थिइन्। उनले संसदमा हेक्का राखेर बोल्न चुनौती दिँदै भाषाको ज्ञान र परिभाषा सिकाउन परे तयार रहेको जवाफ दिइन्। बरालले संसदमा तथ्यका आधारमा बोल्न गौतमलाई सुझाव दिइन्।

आफ्ना धारणा राखेर रास्वपा सांसदहरु बाहिरिएपछि बरालले आफ्ना कुरा राख्ने तर अरुको कुरा सुन्ने धैर्यता नभएको भन्दै आपत्ति जनाइन्।

मंगलवार नै सोबिताले प्रश्न उठाएपछि एमालेका प्रमुख सचेतक महेश बर्तौलाले उनको अभिव्यक्ति रेकर्डबाट हटाउन माग गरेका थिए। ‘प्रधानमन्त्रीज्यु स्पेन भ्रमण सकाएर फर्किसक्नुभएको छ। उहाँ गरिमामय संसदमै पनि यस विषयमा जानकारी गराइसक्नुभएको छ। तर, त्यसका बावजुद केही माननीयहरूले भ्रमणमा गएकाहरू स्पेनमै बसेको वा भिजिट भिसामा स्पेन गएर बसेको कपोलकल्पित र भ्रामक विषय प्रस्तुत गर्नुभएको छ। माननीयज्युहरूबाट तथ्यहीन विषयमा सभामुखले नोटिसमा लिनुपर्छ। यस्ता भ्रामक विषय रेकर्डबाट हटाइनुपर्छ,’ बर्तौलाको भनाइ थियो। उनले आरोप लगाउने सांसदहरूलाई स्पेनमै बसेका व्यक्तिको नाम सार्वजनिक गर्न चुनौती पनि दिए। ‘को व्यक्ति फर्किएनन् भन्ने कुरा जानकारी दिन म माननीयहरूलाई चुनौती दिन्छु। यस्तो भ्रम फैलाउने काम गर्नुभएन,’ उनले थपे।

के भनेकी थिइन् गौतमले?
यो सदनलाई अवगत नै छ, विगत दिन देखि यो संसदमा रास्वपा भिजिट भिसाको दुरूपयोग गरि मानव तस्करी गर्ने निकृष्ट कार्यविरुद्ध संसदीय छानबिन समिति वा उच्चस्तरीय जाँचबुझ आयोगको मागसहित विरोधमा उभिएको छ। यो कार्य त्रिभुवन विमानस्थलभित्र मात्र हैन, विभिन्न कार्यक्रमको बहानामा नेपालीलाई लोभ प्रलोभनमा पारी लैजाने गिरोहसँग पनी जोडिएको छ। स्वयम् सम्माननीय प्रधानमन्त्री जानुभएको स्पेनको कार्यक्रममा समेत केही मानिसहरू कार्यक्रममा सहभागी हुने बहाना गएर नफर्किएको भन्ने लगायतका समाचार आइरहेका छन्। व्यक्ति विशेष कसैप्रति पनि हाम्रो आरोप छैन तर यो विषय अत्यन्तै गम्भीर छ।

सरकारले नेपाली जनताको जिउधन र अन्तर्राष्ट्रिय स्तरमा नेपालको छवी जोडिएको यस्तो गम्भीर विषयमा पनि उच्चस्तरीय छानबिन समिति नबनाएर, स्वार्थ बाझिने अनुपयुक्त पात्रको नेतृत्वमा आफु मातहतकै आफूभन्दा कनिष्ठ कर्मचारीहरू सम्मिलित एउटा सामान्य टालटुले प्रशासनिक समिति बनाएको विषयमा हाम्रो खेद छ, आपत्ति छ र हामी यस कार्यको विरोध गर्दछौँ।

हाम्रो माग हिजो पनि र आज पनि एउटै छ, नागरिक बेचिनु, कसैको गलत कार्यका कारण देशकै छवि घट्नु सामान्य विषय होइन, उच्चस्तरीय छानबिन समिति अनिवार्य बन्नुपर्छ। हाम्रो माग सम्बोधन गर्ने चौडा छाती सरकारसँग रहेनछ, हामी विरोध स्वरूप आज पनि यो संसद बहिस्कार गर्दछौँ।

एमाले सांसदहरूको आपत्तिपछि सांसद गौतमले आफ्नो अभिव्यक्ति सच्याउने कोसिस गरेकी छन्। प्रधानमन्त्रीसँगै स्पेन गएका मानिस नफर्किएको भनेर आफूले नभनेको उनको जिकिर छ। मंगलबार आफूले संसदमा राखेको धारणालाई नबुझेर विभिन्न टीकाटिप्पणी भएको बताइन्।