राष्ट्र बैंकले देशभर वित्तीय ग्राहकको सन्तुष्टि मापन गर्ने, ७७ जिल्लाका १० हजारभन्दा बढी ग्राहकसँग सर्वेक्षण

काठमाडौँः नेपाल राष्ट्र बैंकले देशभरका बैंक तथा वित्तीय संस्थाका ग्राहकले सेवा लिँदा भोग्ने अनुभव, सन्तुष्टि र समस्याबारे अध्ययन गर्न ’वित्तीय ग्राहक सन्तुष्टि सर्वेक्षण, २०८३’ सञ्चालन गर्ने भएको छ।

बैंकले जारी गरेको सूचनाअनुसार सर्वेक्षण देशका सबै ७७ जिल्लामा सञ्चालन हुनेछ। सर्वेक्षणमार्फत वित्तीय सेवाको पहुँच, सेवाको गुणस्तर, पारदर्शिता, गुनासो व्यवस्थापन तथा ग्राहक संरक्षणको अवस्थाबारे ग्राहकको प्रत्यक्ष धारणा संकलन गरिनेछ।

राष्ट्र बैंकका अनुसार सर्वेक्षणलाई प्रतिनिधिमूलक र विश्वसनीय बनाउन महानगरपालिका, उपमहानगरपालिका, नगरपालिका र गाउँपालिकासहित सबै प्रकारका स्थानीय तह समेटिनेछन्। यसका लागि ¥यान्डम स्याम्पलिङ विधिमार्फत विभिन्न वडाहरू छनोट गरी १० हजार ४०५ जना वित्तीय ग्राहकबाट नमुना संकलन गरिनेछ।

सर्वेक्षणमा सहभागी ग्राहकसँग पाँच प्रमुख विषयमा जानकारी लिइने राष्ट्र बैंकले जनाएको छ। यसमा बैंक तथा वित्तीय संस्थाको सेवा कत्तिको सहज रूपमा उपलब्ध छ, सेवाको गुणस्तर कस्तो छ, ब्याजदर, शुल्क र अन्य सर्तबारे संस्थाले पर्याप्त जानकारी दिन्छन् कि दिँदैनन्, गुनासोको सुनुवाइ प्रभावकारी छ कि छैन तथा समग्र ग्राहक संरक्षणको अवस्था कस्तो छ भन्ने विषय समेटिनेछन्।

राष्ट्र बैंकका अनुसार सर्वेक्षणबाट प्राप्त नतिजाले वित्तीय ग्राहक संरक्षणसम्बन्धी नीति निर्माण, नियामकीय व्यवस्थामा सुधार तथा बैंकिङ सेवालाई थप ग्राहकमैत्री बनाउन महत्वपूर्ण आधार प्रदान गर्नेछ। साथै, वित्तीय सेवाको गुणस्तर अभिवृद्धिका लागि आवश्यक सुधारका क्षेत्र पहिचान गर्न पनि यसले सहयोग पुग्ने अपेक्षा गरिएको छ।

बैंकले सर्वेक्षणमा सहभागी हुने व्यक्तिको सहभागिता पूर्ण रूपमा स्वेच्छिक हुने जनाएको छ। सहभागीले आफूलाई असहज लागेका प्रश्नको उत्तर दिन नचाहेमा नदिन सक्ने व्यवस्था गरिएको छ।

त्यस्तै, सर्वेक्षणका क्रममा संकलन हुने सबै व्यक्तिगत विवरण तथ्याङ्क ऐन, २०७९ अनुसार गोप्य राखिने राष्ट्र बैंकले स्पष्ट पारेको छ। ती विवरणहरू व्यक्तिगत रूपमा सार्वजनिक नगरिने र केवल समष्टिगत तथ्याङ्कीय विश्लेषण तथा नीतिगत प्रयोजनका लागि मात्र प्रयोग गरिने बैंकको भनाइ छ।

राष्ट्र बैंकले सर्वेक्षणलाई सफल बनाउन बैंक तथा वित्तीय संस्था, वित्तीय सेवाका ग्राहक, सरोकारवाला निकाय तथा आम नागरिकलाई आवश्यक सहयोग र सहकार्य गर्न आग्रह गरेको छ।