अर्थतन्त्रको स्वरुप बदल्न जरुरी छ: पूर्व अर्थमन्त्री पाण्डे

काठमाडौं– पूर्व अर्थमन्त्री सुरेन्द्र पाण्डेले नेपालको अहिलेको अर्थतन्त्रको ट्रेन्डलाई बदल्न जरुरी भएको बताएका छन्। बिहीबार काठमाडौंमा आयोजित एक कार्यक्रममा उनले दुई छिमेकी राष्ट्रको बढ्दो ठूला अर्थतन्त्रबाट फाइदा लिन सक्ने गरी अर्थतन्त्रको स्वरुप फेर्नु पर्ने बताएका हुन्।

उनले नेपालको अर्थतन्त्रको हालको ट्रेन्डलाई बदल्न अमेरीका लगायतका ठूला शक्ति राष्ट्रको साथ चाहिने उल्लेख गरे। उनले दुई छिमेकीको बढ्दो ठूलो अर्थतन्त्रबाट नेपालले फाइदा लिन पूर्वाधार र पर्यटन क्षेत्रलाई प्राथमिकतामा राखेर अगाडि बढ्नुपर्नेमा जोड दिए।

नेपालको पर्यटन र पूर्वाधार क्षेत्रको विकाससँगै अर्थतन्त्रलाई गति दिन भारत र चीनको एकएक करोड टुरिष्ट भित्र्याउने गरी कार्य गर्न आवश्यक रहेको उनको भनाइ थियो। ‘हामी धेरै परको टुरिष्टको कुरा गछौं, नजिकको कुरा हामी छोडिरहेका छौं। त्यसको लागि पूर्वाधार बनाउने उनीहरुले यहाँ खर्च गर्ने वातावरण बनाउनेतर्फ हामीले यहाँ कुरा गयौं भने अलिकति अर्थतन्त्रको स्पेस देखिरहेको छ,’ उनले भने, ‘क्यापासिटी नहुँदा र हाम्रा सबै मान्छे त्यो अवसर नदेखेर बाहिर जाँदा हामी त्यसलाई पनि ट्याव गर्न नसक्ने परिस्थितिमा छौं।’

उनले नेपालमा चाइनिज वस्तु पहिला चाइनाबाट नेपाल आउने र भारतीयले पनि काठमाडौंबाट भारत लैजाने गरेकोमा हाल भारतबाट चाइनिज वस्तु नेपाल भित्रन थालेको भन्दै वस्तु आयातको बदलिँदो पछिल्लो अवस्थाबारे चिन्ता प्रकट गरे। हाल विदेशी मुद्र संचितिदर राम्रै रहेपनि आर्थिक चुनौति यथावत नै रहेको उनको भनाई छ।

‘ऋणको चिन्ता छ हामीलाई नभएको होइन । विदेशी मुद्राकोपनि बेलामौका छ, तर यतिखेर विदेशी मुद्रा अहिलेको हिसाबले पुग्ने छ। किनभन्दा हाम्रा मान्छे बाहिर गइदिएका छन् उताबाट पठाएका छन्। त्यो हुनाले यतिखेर कुनै संकट छैन्। बाहिरको ऋण हाम्रो आउनै छोड्यो । हामी बजेटमा जति ऋण लिने भनेर घोषणा गर्छै, आर्थिक वर्षको अन्त्यमा २० देखि २५ प्रतिशत मात्रै विदेशी ऋण आउँछ,’ उनले भने, ‘बढीमा पनि १० देखि १५ प्रतिशत भन्दा बढी ग्रान्ट आउनै छोड्यो। घोषणा गरे अनुसारको ग्रान्ट आउँदै आउँदैन। त्यसकारणले यस्ता जो चुनौति छन्, यसले हामीलाई पनि एउटा चुनौति होला अरु कुराहरुमा चाँही तपाइँहरुको सहयोग हामीलाई चाहिन्छ।’