काठमाडौँः वाणिज्य बैंकहरूको कर्जा–निक्षेप अनुपात (सीडी रेसियो) ७३.८९ प्रतिशतमा झरेको छ। पछिल्लो समय कर्जा विस्तारमा देखिएको सुस्तता र निक्षेपमा भएको निरन्तर वृद्धिका कारण बैंकहरूको सीडी रेसियो क्रमशः घट्दै गएको हो।
नेपाल राष्ट्र बैंकले सार्वजनिक गरेको विवरणअनुसार चैत ११ गतेसम्म बैंकिङ प्रणालीमा कुल ७७ खर्ब ९५ अर्ब रुपैयाँ निक्षेप संकलन भएको छ। यस अवधिमा वाणिज्य बैंकहरूको मात्र निक्षेप ७० खर्ब २७ अर्ब रुपैयाँ पुगेको छ। यसै अवधिमा बैंकिङ प्रणालीबाट ५८ खर्ब १८ अर्ब रुपैयाँ कर्जा प्रवाह भएको तथ्यांकले देखाउँछ। वाणिज्य बैंकहरूको कर्जा लगानी भने ५१ खर्ब ७६ अर्ब रुपैयाँ रहेको छ।
कर्जा प्रवाह सुस्त हुँदा बैंकिङ क्षेत्रमा ब्याजदर घट्दै गएको छ। वाणिज्य बैंकहरूको औसत कर्जा ब्याजदर ५ प्रतिशतभन्दा तल झरेको छ। यद्यपि सस्तो ब्याजदर हुँदा पनि निजी क्षेत्रले अपेक्षाकृत रूपमा ऋण लिई लगानी बढाउन सकेको छैन। बैंकहरुमा ९ खर्ब भन्दा बढी तरलता थुप्रियको छ। नेपाल राष्ट्र बैंक ले १२ प्रतिशत कर्जा विस्तारको लक्ष्य राखे पनि हालसम्म करिब ४ प्रतिशत मात्र कर्जा प्रवाह भएको छ।
तरलता बढेपछि राष्ट्र बैंकले बैंकहरुबाट तरलता प्रसोचन गरिरहेको छ। जेन्जी आन्दोलन पश्चात नीजि क्षेत्रले कर्जा लिएर लगानी गरिरहेका छैनन्। राष्ट्र बैंकको तथ्याङ्क अनुसार माघ मसान्तसम्म वाणिज्य बैंकहरूले निजी क्षेत्रतर्फ ४.२ प्रतिशत मात्र कर्जा प्रवाह गरेका छन्। व्यवसायीहरूको मनोबल कमजोर बनेको देखिन्छ। हालै देशमा नयाँ सरकार गठन भएको छ भने अर्थमन्त्री पनि व्यवसायीमैत्री नियुक्त भएका छन्। अब अर्थतन्त्र क्रमशः चलायमान हुने, कर्जा प्रवाह बढ्ने र बैंकहरूको तरलता व्यवस्थापन हुने अपेक्षा बैंकिङ क्षेत्रले गरेको छ। यसका लागि आवश्यक नीतिगत सुधार गर्नुपर्ने उनीहरूको भनाइ छ।


