काठमाडौं। नेपाल स्टक एक्सचेन्ज (नेप्से) मा सूचिकृत युनियन हाइड्रो होल्डिङ कम्पनी लिमिटेडले जलविद्युतमा आक्रमक भएर लगानी विस्तार गरिरहेको छ। तीन मेगावाटको मिदिम खोला करापु जलविद्युत आयोजना सञ्चालन गरिरहेको युनियनले ११० मेगावाटका तीन आयोजना बनाउन लागेको छ।
युनियन हाइड्रोले ६० मेगावाटको माथिल्लो तमोर ए, २८.९ मेगावाटको होङगुखोला र २१ मेगावाटको आयुमलुन खोला आयोजनामा लगानी गर्ने भएको छ। तीन आयोजना बनेपछि युनियनको जडित क्षमता ११३ मेगावाट पुग्नेछ।
माथिल्लो तमोर र होङगुखोला आयोजनाको संभाव्यता अध्ययन सम्पन्न भएको छ। यस्तै नेपाल विद्युत प्राधिकरणसँग विद्युत खरिद सम्झौता (पीपीए) हुन बाँकी छ। पीपीए भएपछि लगानी व्यवस्थापन हुनेछ।
यसैबीच युनियनले आयु मोलन हाइड्रोपावर लिमिटेडमा लगानी गर्न एक बराबर एक अनुपातमा हकप्रद सेयर जारी गर्ने भएको छ। युनियनको चुक्ता पुँजी ७५ करोड रुपैयाँ छ। हकप्रद सेयर निष्कासनपछि पुँजी बढेर एक अर्ब ५० करोड रुपैयाँ पुग्नेछ। हालसम्म उक्त आयोजनाले करिब १७ प्रतिशत वित्तीय प्रगति हासिल गरेको छ।
आयुमलुनमा युनियनले ६८ प्रतिशत स्वामित्व लिने भएको छ। आयुमलुनमा ७० प्रतिशत बैंकको ऋण र बाँकी ३० प्रतिशत स्वपुँजी (इक्विटी) लगानी हुने भएको छ।
नेप्सेमा सूचीकृत युनियन हाइड्रोपावरले माथिल्लो तमोर ‘ए’ आयोजना बनाउने, लागत पौने १३ अर्ब
युनियन माथिल्लो तमोर ए जलविद्युत आयोजना बनाउन लागेको छ। आयोजना बनाउन १२ अर्ब ८६ करोड रुपैयाँ लाग्ने अनुमान गरिएको छ। आयोजना नदी प्रवाही (रन अफ द रिभर) प्रकृतिको छ।
युनियन हाइड्रोपावरले तयार पारेको वातावरणीय प्रभाव मूल्यांकन (इआइए) प्रतिवेदनअनुसार लागत प्रतिमेगावाट लागत २२ करोड २१ लाख रुपैयाँ छ। आयोजनाको कूल उचाई (ग्रस हेड) ९६८ मिटर रहेको छ।
आयोजनाबाट वार्षिक ३३ करोड ३८ लाख २२ हजार युनिट विद्युत उत्पादन हुने युनियनले जनाएको छ। जसअनुसार सुक्खायाममा १० करोड र वर्षायाममा २३ करोड ३८ लाख २२ हजार युनिट बिजुली उत्पादन हुनेछ।
बिजुली उत्पादन गर्न विद्युतगृहमा भर्टिकल एक्सेस पेल्र्टन टबाईन जडान हुने भएको छ। आयोजना निर्माण सुरु भएको चार वर्षमा सक्ने लक्ष्य छ।
आयोजनाबाट उत्पादन हुने बिजुली १३२ केभी प्रसारण लाइनमार्फत ४५ किलोमिटर दुरीमा रहेको नेपाल विद्युत प्राधिकरणको ढुङेसाँघु सबस्टेशन सबस्टेशनमा जोडिने युनियनले जनाएको छ।
आयोजनामा पानीको वहाव प्रतिसेकेन्ड ७.५ घनमिटर रहेको छ। बाँधको लम्बाइ २५ मिटर र पाँच मिटर अग्लो हुनेछ। तमोर नदीमा बाँध बनाई ६.४ किलोमिटर लामो सुरुङ हुँदै विद्युत उत्पादन हुने भएको छ।
प्रस्तावित आयोजना ताप्लेजुङको फत्ताङलुङ गाउँपालिका ७ भएर बग्ने तमोर खोलामा निर्माण हुनेछ। विद्युत गृह तमोर नदीको दायाँ किनारमा जोंगिम भन्ने ठाउँमा रहेको झोलुङ्गे पुल नजिकै पर्छ।
होङगु खोला आयोजना सोलुखुम्बु र आयुमलोन ओखलढुङमा रहेको छ।
युनियन हाइड्रो होल्डिङ्स सन् २००६ को अगस्टमा स्थापना भएको हो। २०१६ मा यसलाई पब्लिक लिमिटेड कम्पनीमा रूपान्तरण गरिएको थियो। कम्पनीको नाम युनियन हाइड्रोपावर लिमिटेडबाट परिवर्तन गरी वर्तमान नामाकरण गरिएको हो।
बिजुली बेचेर कम्पनीले गत वर्ष साढे सात करोड रुपैयाँ आम्दानी गरेको थियो। यो वर्षको नौ महिनामा छ करोड ४० लाख रुपैयाँ आम्दानी गरेको छ। नौ महिनामा दुई करोड ९० लाख रुपैयाँ नाफा गरेको छ। गत वर्ष युनियनको नाफा दुई करोड ५० लाख रुपैयाँ थियो।
कम्पनीको अध्यक्ष अभिज्ञा मल्ल रहेकी छिन्।


