काठमाडौँ महानगर बन्ने भयो येँयाको अभिभावक

काठमाडौँ- येँया (इन्द्रजात्रा) को मौलिक परम्परामा कमी हुन नदिन काठमाडौँ महानगरपालिकाले अभिभावकीय भूमिका निर्वाह गर्ने भएको छ।

इन्द्रजात्रा व्यवस्थापन समिति तथा गुथिहरुसँग समन्वय गर्ने, जात्रा सञ्चालनका लागि रकम निकासा दिने, मौलिक बादन, गायन, नृत्य, सृङ्गार, खानपान तथा क्रियाकलापको नियमित सञ्चालनमा प्रोत्साहन गर्ने तथा प्रवर्धन गर्ने काम गरिरहेकाले यसलाई बचाउन महानगरले अभिभावकीय भूमिका निभाउने महानगरले बताएको दिएको हो।

येँया ११४४ का अवसरमा महानगर विशेष कार्यक्रम मूल समारोह समितिले आज हनुमानढोकाको लोँह चोकमा आयोजना गरेको पत्रकार भेटघाट कार्यक्रममा बोल्दै उपप्रमुख सुनिता डंगोलले भनिन्, ‘स्थानीय मौलिक जात्रा पर्व जोगाउन स्थानीय सरकारलाई प्राप्त भएको जिम्मेवारी महानगरपालिकाले पूर्ण रुपमा निर्वाह गरिरहेको छ। आगामी दिनमा पनि गर्नेछ।’

कार्यक्रममा इन्द्रजात्रा व्यवस्थापन समितिका अध्यक्षले, देवदेवतासँग सम्बन्धित नृत्यहरु व्यावसायिक क्षेत्रमा प्रदर्शन हुन थालेको प्रसङ्ग उल्लेख गरेपछि उनले भनिन्, ‘मौलिक जात्रालाई राजनीति र विकृतिबाट बचाउनुपर्छ। यसमा सबै पक्षबाट निगरानीको खाँचो छ।’

परम्परागत संस्कृतिको प्रवर्धनका लागि प्रविधिको उपयोगलाई महानगरपालिकाले प्रयोग गरेको छ।

महानगर प्रवक्ता नविन मानन्धरले यस वर्षदेखि महानगरपालिकाले विशेष पूजासहितको जात्रासँग सम्बन्धित लाखे आजु, पुलुकिसी, हल चोक भैरव (सव भकु) र महाकाली नाच प्रदर्शनको परम्परा थालनी गर्ने जानकारी दिए।  यस वर्ष उपत्यकाका जनप्रतिनिधिलाई आमन्त्रण गरेर नृत्य अवलोकन गराइने उनको भनाइ छ।

आय नभएका कारण जात्राका कुनै पनि क्रियाकलाप रोकिन नदिने बताउँदै मूल समारोह समितिका संयोजक आशामान संगतले भने, ‘गुठी सञ्चालनमा कठिनाइ हुन सक्छ। आपसी केही नमिलेका कुरा हुन सक्छन्। पर्वलाई उल्लासमय बनाउनुपर्छ।’

यस वर्ष कुमारी रथ यात्रा छिट्टै सुरु गर्ने योजना छ। इन्द्रजात्रा व्यवस्थापन समितिका अध्यक्ष गौत्तम शाक्यले, श्रीगणेश र श्रीभैरवलाई दिउँसो १ बजे कुमारी घरमा आइ पुग्न आमन्त्रण गरिएको जानकारी दिए।

‘पर्वमा प्रस्तुत हुने देवीदेवताको नक्कल गरेर होटल तथा रेष्टुरेन्टमा विभिन्न प्रस्तुति हुने गरेको हामीले सूचना पाएका छौँ। यसो गर्नु गलत हो। विकृति हो। यसलाई रोक्नु पर्ने सुझाव आएको छ,’ गौतमको भनाइ छ।

कार्यक्रममा गल्ली म्याप्सबाट राज महर्जनले जात्राका अवसरमा लोकेसन हेर्न प्रयोग हुने जिपिएस डिभाइस उपप्रमुख डंगोललाई हस्तान्तरण गरेका थिए।

यस वर्षको येँयाअन्तर्गत यःसिंलाई हनुमानढोका कागेश्वरी मन्दिर नजिक उत्थान गर्ने खाल्टोको छेउमा ल्याइसकिएको छ।

भदौ २० गते मानन्धर समुदायका गुठियार बिहान १० बजेर ४७ मिनेटको साइत पारेर गुर्जुको पल्टनसहित वन प्रस्थान गरेका थिए।

त्यसै दिन साँझ ८ बजेर २७ मिनेटको साइतमा वृक्ष कर्तन भएको थियो। त्यसको भोलिपल्ट यःसिं तानेर भोटाहिटी ल्याइयो।

यसलाई २६ विहान १० बजेर ३२ मिनेटको साइतमा नगर प्रवेश गराइएको हो।