सुशासनका पक्षमा सबैले आवाज उठाऔँ

वर्तमान संसदीय अभ्यासप्रति मेरा केही फरक मत छन्। संसद्मा जे पनि बोल्नहुने जस्तो देखिन्छ। संसदीय मर्यादाविपरीतका अभ्यास भइरहेको छ। एकअर्काको विरोध गर्नबाहेक केही नगरेको देखियो। देशको सामाजिक–आर्थिक विकासका लागि सदनमा प्रतिनिधित्वका सबै राजनीतिक दल एकजुट हुनैपर्छ। जुन देश कानुनी आधारमा अगाडि बढेका छन् र एकजुट भएका छन् ती देश नै विकासको पथमा बढेका देखिन्छ। एकापसमा सहयोग एवं समर्थन भएमा मात्र देशको उन्नति सम्भव हुन्छ।

देशमा भ्रष्टाचार अहिले निकै मौलाएको छ। आफूलाई नयाँ पार्टी भन्ने पनि देखावटीमात्र रहेछन् भन्ने कुरा घामजस्तै छर्लङ्ग भइसकेको अवस्था छ। सङ्गठित सहकारी अपराधमा परेर धेरै सर्वसाधारणको रकम ठगी भएको छ। धेरै जनताले दुःख पाएका छन्। बाहिर सबै छताछुल्ल भए पनि नयाँ दलमा आबद्ध नेताहरू केही नभएको जस्तो गरिरहेका छन्।

देश विकास गर्नका लागि सुशासन र भ्रष्टाचार नियन्त्रण पूर्वशर्त हो। सुशासन भएन भने अरु केही हुँदैन। भ्रष्टाचारमा डुब्नेहरूलाई कारबाही गर्नुपर्छ। मेरो पार्टी नेपाली कांग्रेसले भ्रष्टाचारका लागि कारबाही गर्ने नै कुरा उठाइरहेको छ। भ्रष्टाचार नियन्त्रण भयो भनेमात्र जनता सुखी हुन्छन्।

कानुन नबनेका हुनाले कतिपय कुरामा अप्ठ्यारो परिस्थिति उत्पन्न भएको सुनिन्छ। कानुन निर्माणका सन्दर्भमा हामी विपक्षी पार्टीमा भए पनि सही कानुन बनाउन कुनै रोकटोक हुँदैन, गरेका छैनौँ। सहयोग नै हुन्छ। आवश्यक कानुन छिटोभन्दा छिटो संसद्बाट बनुन् भन्नेमा कांग्रेस प्रतिबद्ध छ।

देशका युवा र विद्यार्थी ठूलो सङ्ख्यामा विदेशिन थालेका छन्। जुन एकदम चिन्ताको विषय हो। मेरो मुख्य जोड भनेकै सूचना प्रविधि (आइटी) क्षेत्रमा विकास गर्नुपर्छ भन्ने हो। अनिमात्र युवा यहीँ टिक्छन्। नेपालमै युवालाई रोकेर राख्नुपर्छ। आइटी क्षेत्रलाई हरेक दृष्टिकोणबाट हेर्नुपर्छ। प्रविधि विकासमा बढी कर, भ्याट लगाउन थाल्यो भने युवा यहाँ बस्दैनन्। आइटी क्षेत्रमा रमाएका युवा विदेश पलायन हुनसक्ने खतरा भइरहन्छ।

के गर्दा युवा यहीँ रहन्छन् र देशमा भएकालाई कसरी सुविधा दिएर अझ अगाडि बढाउने भनेर राज्यले सोच्नुपर्छ, योजना ल्याउनुपर्छ। युवालाई यहीँ बसेर काम गर्ने वातावरण सिर्जना गर्नतिर म पनि लाग्नेछु। आउँदो बर्खे अधिवेशनमा पनि यो विषयमा संसद्मा कुरा उठाउनेछु।

नेपाल कृषिप्रधान देश हो तर यस क्षेत्रमा अपेक्षित प्रगति हुन सकेको छैन। हामी कृषि उपजमा परनिर्भर छौँ। न सिँचाइ, न मलखादको राम्रो व्यवस्था छ। पहाडी इलाकामा बाँदरले दुःख दिने समस्याले बस्ती नै उजाड भएका छन्। कृषि क्षेत्रलाई विकास गर्न सकियो भने विदेशमा किन जानुपर्यो ? आफ्नै देशमा उत्पादन गरेर बेच्ने ता कि बाहिरबाट किन्नु नपरोस्। आफ्नै देशको उत्पादन बिक्री गर्यो भने पनि धेरै सहयोग हुन्छ। पर्यटन क्षेत्रलाई विकास गर्न सक्यौँ भने धेरै पयर्टक भित्र्याउन सकिन्छ।

म पहाडी जिल्ला खोटाङबाट प्रतिनिधित्व गर्छु। जिल्लामा बाटाघाटाको अवस्था निकै दयनीय छ। सडक धुलाम्मे र हिल्लामे छन्। कच्ची सडकमा दुर्घटना भइराख्छन्। यसले गर्दा जनताले दुःख पाएका छन्। जनसङ्ख्या कम भएको र पहाडी जिल्लालाई केन्द्रले हेर्ने दृष्टिकोण फरक पाएको छु। विकास निर्माणका लागि मन्त्री नै हुनुपर्नेरहेछ। मन्त्री भयो भने सबै बजेट जाने, नभए अरुलाई बजेट नै नदिने। अस्पताल सुविधायुक्त भए बिरामी पर्दा अन्यत्र जान नपर्ने भन्ने त्यहाँका मतदाताको माग छ। जुन जायज पनि छ। कृषिमा त्यस्तै अप्ठ्यारो छ। पानीको दुःख छ। पानीका मुहान सुक्दै गएका छन्। यस्ता गुनासालाई सम्बोधन चाहेर पनि गर्न सकिरहेका छैनाँै। त्यसकारण सरकारको ध्यान त्यतातिर जाओस् भनेर बेलाबेलामा सदनमा पनि आवाज उठाइरहेको छु। सदरमुकामकै हालत खराब छ भने गाउँको अवस्था झन् नाजुक छ। विकास निर्माणका काम सबैतिर बराबरी हुनुपर्छ भनेर आवाज उठाउँदै आइरहेको छु।

खोटाङ, ओखलढुङ्गा र सोलुखुम्बुको भाग छुने गरी दूधकोशी आयोजना पनि चाँडै सञ्चालन हुनेमा म विश्वस्त छु। त्यो जलाशययुक्त आयोजना छ सय ३५ मेगावाट क्षमताको हो। आफूले मात्र अरुको सहयोग लिने होइन कि सहयोग दिनसक्ने राष्ट्र बनाउन एकजुट भएर लाग्न जरुरी छ।

मेरो जिल्लामा पर्यटन क्षेत्रमा विकासको पनि धेरै सम्भावना छन्। हलेसी मन्दिरमा बर्सेनि धेरै दर्शनार्थी आउँछन् तर त्यहाँ जाने बाटोमा भने सरकारले ध्यान दिनसकेको छैन। जयरामघाटबाट हलेसीसम्मको बाटो जताजतै भत्किएको छ। फेरि टालटुल हुन्छ फेरि भत्किन्छ। दिक्तेल बजारमा कालिकादेवी मन्दिर छ। त्यो पनि चर्चित छ। हलेसीसम्म आएका दर्शनार्थीहरू त्यो मन्दिरसम्म पनि जाउन् भन्नका लागि प्रचारप्रसारमा ध्यान दिन जरुरी देखिएको छ। त्यसैगरी अरु विभिन्न ठाउँ छन्, जहाँबाट निकै सुन्दर दृश्यावलोकन गर्न देखिन्छ। यी ठाउँको विकास गर्न सक्यौँ भने जिल्लामा पर्यटक भित्रिन्छन्। मेरो कार्यकालमा त्यतातिर ध्यान जानेछ।

हलेसीको तुवाचुङ नगरपालिकामा लिफ्टिङ खानेपानी योजना मेरै पहलमा भएको हो। तर कहिले बिग्रिँदै कहिले बन्दै गरेकाले त्यहाँका जनताले राम्ररी पानी खान पाइरहेका छैनन्। अहिले केन्द्रबाट धेरै योजना नदिने अवस्था छ। पहिले सिँचाइ योजना, खानेपानी, बाटोघाटोमा बजेट प्रशस्त गरिएको थियो। जब नेपाली कांग्रेसले सरकार छाड्यो त्यसपछि अर्थतन्त्र क्षेत्रमा डामाडोल भयो। भविष्यलाई जम्मा गरेको पुँजी सबै सिद्धियो। नचाहिने योजनाजस्तै भ्यूटावरमा पैसा खन्याएर अर्थतन्त्र रित्तो भयो। भविष्यका लागि सोचेर देशलाई अप्ठ्यारो नपार्ने स्थिति राख्यो भने अवश्य देश विकास हुन्छ।

जनताले हामीलाई सुझाव दिन जरुरी छ। देशको प्रगतिका लागि उहाँहरूले हामीलाई चुनेर पठाउनुभएको हो। सुशासनका निम्ति सबैले आवाज उठाउनु पर्छ। देशलाई समृद्धिको मार्गमा अग्रसर गराउन स्वदेशमा रोजगारीका अवसर सृजना गर्दै उनीहरूलाई विदेश पलायनबाट रोक्न सरकार, निजी क्षेत्रका साथै समाजका हरेक वर्गको सक्रिय सहयोग आवश्यक छ।

(नेपाली कांग्रेसका तर्फबाट प्रतिनिधिसभा सदस्य सरस्वती बजिमयसँग राससकी बुनु थारूले गरेको कुराकानीको सम्पादित अंश)